Certyfikat dostępu do informacji niejawnych. Dla kogo?
W niektórych segmentach rynku można zetknąć się z danymi niejawnymi, które są chronione jako tajemnica służbowa lub państwowa. Zwykle można do nich uzyskać wgląd tylko na podstawie certyfikatu dostępu do danych niejawnych. Jak go zdobyć?
W tym tekście (3)
Dla kogo jest certyfikat dostępu do danych niejawnych?
Warto pamiętać o tym, że dostęp do takich informacji obwarowany jest wieloma przepisami oraz wymogami. Przede wszystkim, mogą być one udostępnione jedynie w zakresie niezbędnym do wykonania zadania, jakie pracownik ma zlecone.
Bardzo ważną rolę w całym procesie odgrywa też wcześniejsze postępowanie sprawdzające, które jednoznacznie weryfikuje to, czy dana osoba powinna uzyskać dostęp do danych o charakterze niejawnym. Zwykle jest ono realizowane przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego.
Pokazuje to dość dobrze, że umocowanie dostępu do danych niejawnych jest w polskim prawodawstwie traktowane bardzo poważnie. Ma to na celu wyłapanie osób, które z takimi informacjami nie powinny mieć kontaktu, co w założeniu ustawodawcy może znacznie usprawnić proces obiegu tymi informacjami.
Jak wygląda uzyskiwanie dostępu do informacji niejawnych?
Pierwszym krokiem jest rozpoczęcie postępowania. Odpowiedni wniosek powinien być wysłany przez osobę decyzyjną do Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Jednym z integralnych elementów zgłoszenia jest wypełniona ankieta. Po złożeniu dokumentu rusza procedura weryfikacyjna.
Warto zwrócić uwagę na to, że istnieją trzy progi weryfikacji. Najniższy stopie weryfikacji dotyczy osób, które mają mieć tylko dostęp do informacji z klauzulą „poufne”. Kolejna możliwość to ubieganie się o dostęp do danych z klauzulą „tajne”, a najwyżej w tej hierarchii znajduje się dostęp do danych ściśle tajnych.
W zależności od tego, na jaki poziom będziemy aplikować, zależy to, jak bardzo służby prześwietlą naszą osobę. Czasem wprowadza się nawet wywiad w miejscu zamieszkania oraz analizę danych bankowych. Może być też wymagane poświadczenie za taką osobę przez jej znajomych.
Co jeszcze warto wiedzieć o dostępie do informacji niejawnych?
Częstym błędem jest twierdzenie, że po uzyskaniu certyfikatu, który daje dostęp na przykład do danych z klauzulą “tajne” można analizować wszystkie takie dokumenty. Ustawodawca wykluczył taką możliwość i ograniczył dostęp jedynie do tych plików, które są niezbędne do wykonania zleconej pracy.
Upoważnienie jest ważne przez dziesięć lat, a po tym czasie przeprowadza się weryfikację ponowną. Taki czas dotyczy osób o dostępie do informacji o najniższym progu. Wraz z dostępem do coraz bardziej utajnionych informacji spada on kolejno do siedmiu oraz pięciu lat.
Warto dodać, że takie poświadczenie nie zawsze jest wyborem. Czasem bywa ono obowiązkowe. Muszą mu poddać się między innymi sędziowie Naczelnego Sądu Administracyjnego, asesorzy, prezydent państwa oraz marszałek Sejmu i Senatu, jak i prezes Najwyższej Izby Kontroli i jego odpowiednik zarządzający Narodowym Bankiem Polskim, a także prezes Rady Ministrów.